Uygulamalı Yazılım Dersleri, uzaktan eğitimde nasıl daha iyi hale getirilir?

Önsöz

2020 yılıyla beraber gelen pandemi dönemi hayatımızın her noktasını etkiledi. En çok da eğitim ve öğretim hayatını etkilendi diyebiliriz. Pandemi döneminde gördük ki çoğu okullar uzaktan eğitim sürecine hazır değillerdi ve bir çok aksaklık ortaya çıktı. 2020’nin sonuna geldiğimiz bu dönemde halen uzaktan eğitim tartışmaları sürüyor. Öğrenciler gerçekten bu uzaktan eğitim döneminde eğitimlerini tam anlamıyla alabiliyorlar mı?

1 Aralık 2019 tarihinde Çin’in Vuhan bölgesinde ortaya çıkan virüs tüm dünyaya hızlı bir şekilde sıçradı. 11 Mart 2020 Tarihinde Sağlık Bakanı Dr. Fahrettin Koca gece saatlerinde ülkemizde ilk koronavirüs vakasının tepsit edildiğini duyurdu. O günden sonra hiç bir şey normal gitmedi, eğitimde buna dahildi.

Ülkemizde vakaların artmasıyla beraber, 18 Mayıs 2020 tarihinde toplanan Cumhurbaşkanlığı kabine toplantısında 2019-2020 eğitim öğretim yılının sona erdiği duyruldu. Okullara gidilmeyecekti, peki üniversitelerde yarıda kalan eğitim nasıl devam ettirilecekti? Hali hazırda uzaktan eğitim modelini kullanan üniversiteler tüm dersleri uzaktan eğitim ile öğrencilere aktardı veya aktarmaya çalıştı demek daha doğru olacaktı. Bazı dersleri uzaktan eğitimle veren okullar kendilerine güveniyorlardı tüm dersleri uzaktan eğitimle verebileceklerini sandılar. Ama iş uygulamaya dökülünce gördük ki hepsi tek tek döküldü ve sınıfta kaldı. Sistemleri bukadar yoğun trafiğe hazır değildi. Onbinlerce öğrenci aynı anda uzaktan eğitim sunucularına bağlandığında sunucular çöktü ve öğrenciler ve eğitmenler sisteme giriş yapamadı. Sistemler güçlendirildi tekrar eğitim süreci başladı. Peki ya kopyalara nasıl bir önlem alınacaktı. Uzaktan eğitim bir şekilde yürümesede emekliyordu. Sınavlar hiç düşünülmemişti, nasıl yapacaklardı? Kopya çekecek öğrencileri nasıl yakalayacaklardı. Pandemi döneminde görmüş olduk ki uzaktan eğitime hiç bir şekilde hazır değildik.

Eğitim öğretim hayatı sürerken, eğitimciler sınavları nasıl yapacaklarını toplantılar düzenleyerek karar vermeye çalışıyorlardı. Her farklı eğitmen farklı çözüm önerileri sunuyordu. Ortak bir yol bulunamadı. Eğitmenlerin kendi tercihlerine bıraktılar, derslere göre ders içeriklerine göre ölçme değerlendirme yapacaklardı. Ödev veya sınav şeklinde seçenekleri vardı. Kopya konusunu oluruna bıraktılar, öğrencilerin vicdanlarına bırakıp öğrencilerden onur sözü aldılar. Kaç öğrenci bu sözü tuttu, kim bilir.

Yaz tatili başladığında, eğitim uzamanları ve yazılımcılar 2020-2021 eğitim öğretim hayatının nasıl daha verimli olacağını araştırmaya ve uygulamalar yapmaya başladılar. Herkes sağlıkçıların çok çalıştığını düşünürken arka planda eğitmenlerde hararetli bir çalışmanın içersindeydi. Pandemi dönemi hiç azalacak ve bitecek gibi durmuyordu. Hızla yayılıyor tüm hayatı etkiliyordu. Artık sadece okullar değil, uzaktan çalışmaya elverişli iş yerleride evlerden çalışmaya başlamıştı. Her okul kendi içerisinde uzaktan eğitim planlaması yaptı. 2020-2021 eğitim öğretim hayatına hazırlandılar. Eğitimsiz bir sene geçemezdi. O 1 senelik kaybın hakkını kimse ödeyemezdi, eğitim sürmek zorundaydı. Kullanılacak platformlar denendi ve her okul hazırdı. Sorunlar çoktu ama sorunları çözmeye vakit ve bütçe yoktu. İnterneti olmayan öğrenciler, bilgisayarı tableti olmayan öğrenciler ne yapacaktı? İlk önce imkanı olanlar başlansın onlara daha sonradan çözüm bulunurdu elbet vizyonuyla 2020-2021 eğtim öğrenim hayatı başladı. Var olan sorunların yanına bir çok sorun daha eklendi, eba sistemi yoğunluktan çöküyordu. Okadar çok trafiği kaldıramıyordu. Peki ya öğrenci sayısı belli yani trafik sayısı zaten öngörülebilirken bu çökme nasıl açıklanacaktı.

Uzaktan eğitimde herkesin gördüğü gibi bir çok problem vardı. Bu problem bitmeden, herşey yolunda gitmeden iyileştirmeler yapılamayacaktı. Daha bağlantı problemini çözülmemişken, çoğu kimse daha etkili ve kalıcı nasıl eğitim yapabiliriz sorusunu soramıyordu.

Biz bu araştırmamızda uygulamalı yazılım derslerinin nasıl daha etkili ve kalıcı olabileceğini inceleyeceğiz. Bu konuda önümüze çıkacak bir çok problem var, bu problemleri en kısa sürede ve en az bütçeyle nasıl karşılarız.

Eğitim sürecinde yazılım dersleri her zaman uygulamalı olarak öğrencilere aktarıldı. Gerekli programlar bilgisayar sınıfında tüm bilgisayarlara kuruluyordu. Eğitimci dersi anlatırken öğrencilere örnekler vererek yapmalarını istiyorlardı. Öğrenciler okulun sunduğu bu bilgisayarlarda kolaylıkla öğrendiklerini uygulayıp pekiştiriyordu. Uzaktan eğitim sürecinde her öğrencinin bu kodları uygulayabileceği bir bilgisayarı yok, olanlarında bu kodları yazabilecek platformları kaldırabilecek sistemleri yok. Tekrar edemeyen, uygulayaman öğrencilerde her zaman eksik kalacak. O an anladığını düşünen öğrenci, uygulayamadığı için anlamadığı noktaları farkedip eğitimciye sorularını aktaramayacak. Etkileşimli bir eğitim olamayacak. En önemlisi eşit eğitim olmayacak.

Pandemi dönemi bittiğinde, hiç kimse eski hayatına dönemeyecek. Uzaktan çalışmaya geçen şirketler, uzaktan çalışma için çok bütçe ayırdı. Pandemi bittiğinde çalışanları tekrardan ofislerine çağıracak mı? Tabiki hayır, bu kadar bütçe ayırdılar. İşleri yoluna koydular, herşey yolunda gidiyor ve bu süreci güzel bir şekilde ilerletiyorlar. Uzaktan çalışma, bir çok insan bu sistemi sevdi. Evden oturdukları yerden çalışıyorlar. Günümüzde en büyük problem olan üşengeçlik. Neredeyse tüm insanların içine işlemiş üşengeçlik, uzaktan çalışma sürecini insanların çok sevmesini sağladı. Çalışanlar bu süreçte evden çalıştıkları için mutlu. İşverenlerde işleri aynı kaliteyle aynı verimde ilerlediğini gördüğü için onlarda mutlu. Hatta, çalışanlar daha mutlu olduğu için işverenin işleri daha verimli oluyor. Şimdi siz söyleyin pandemi bittiğinde uzaktan çalışan insanlar iş yerlerine dönmek isteyecek mi? İşverenler çalışanların ofise dönmesini isteyecek mi? Tabiki hayır. Hala evet diyenler varsa, işveren açısından şu avantajıda düşünmeli. Ofiste olmadıkları için, temizlik için ekstra bir elemana ihtiyaç yok. Yemek için eksta bir aşçıya ihtiyaç yok. İş yerlerinin giderleri azaldı, iş daha verimli ilerliyor.

Aynı şekilde, uzaktan eğitim içinde bu geçerli mi? Tamam uzaktan eğitimde yolunda gitmeyen problemler var. Bu problemlerde çözülürse, ülkemizde eğitim tamemen uzaktan eğitime geçer mi? Şuan sorunuzun cevabı hayır. Yüz yüze eğitimden daha etkili olacaksa uzaktan eğitim bu koşulda tabiki uzaktan eğitim devam edecektir. Artık insanlar uzaktan eğitimi hayatlarında yer açsınlar, pandemi dönemi bittiğinde okullar tam anlamıyla eskiye dönmeyecek. Tüm dersler uzaktan olmasada, eğitimin içersinde uzaktan eğitim yerleşti. Mümkün olduğunca uzaktan eğitim devam edecek.

Uzaktan çalışma sisteminde bu kadar yatırım yapılırken, uzaktan eğitimde neden yatırım yapılmıyor? Uzaktan eğitime nasıl bir yatırım yapılır en azından uzaktan eğitimde uygulamalı yazılım derslerinin daha etkili olması için nasıl bir yatırım yapılır? Bu sorunun cevabını araştırmamızda cevaplamaya çalışacağız. Uzaktan çalışmada, iş takibi için geliştirilen crm programları. Çalışmaları takip etmek için geliştirilen programlar gün geçtikçe çoğalıyor. En önemlisi iş yerleri çalışanların ihtiyaçları için bilgisayar temin ediyor. İnternet-elektrik faturalarına destek veriyor. Rahat çalışabilmeleri için döner koltuk veren iş yerleri bile var. Uzaktan eğitimde bu mümkün mü, tüm öğrencilere ekipman sağlanabilir mi?  Ülkemizin geleceği için  bu sorunun cevabı evet olmalı.  Gelecek bizim elimizde, geleceğe yatırım yapmalıyız.

Uygulamalı yazılım dersleri

Yazılım derslerinin bir çoğu uygulamalı olarak öğrencilere aktatırlır. Bu şekilde öğrencilerin yazılım dilini anlamaları daha etkili olur. Eğitimci ilk önce kendisi gösterir, mantığını anlatır. Daha sonradan öğrencilerden öğrendiklerini uygulamaları istenir. Ve eğitmen farklı örneklerle öğrendiklerini öğrencilerden sentezlemesini ister. Bu tür derslere uygulamalı dersler denir.

Yazılım derslerinde en etkili yöntemin uygulamalı şekilde olması bilinen bir gerçektir. Örneğin öğrencilere PHP kodlama dili öğretilecek diyelim. PHP dersinde İf-else yapısını konu alalım. Eğitmen ilk önce bu yapının ana mantığını anlatır. Projeksiyondan tüm öğrencilerin görebileceği şekilde örnek gösterir. Daha önceden bilgisayar sınıfında IT ekibi tarafından ayarlanmış bilgisayarlarda WAMP server kurulu olur. Eğitimci öğrencilerden bu örneği denemeleri istenir. Ve yapamayan öğrencilere eğitmen yardımcı olur. Daha sonradan mantığın daha iyi anlaşılması için, eğitmen yeni bir soru sorar örneğin: “Kullanıcı adı admin şifre 1234 girildiğinde ekrana hoşgeldiniz, yanlışsa kullanıcı adı veya şifre yanlış yazan PHP kodunu yazın”. Öğrenciler bu problemin çözümünü düşünür ve uygular. Yapamayan öğrencilere eğitimci yardımcı olur. Bu şekilde öğrenciler ezberci eğitim yerine anlayarak kodlama dilini öğrenir. Herhangi bir problemle karşılaştığında çözüm yolunu kendisi bulabilir. Aslında ezberci yazılımcıyla, mantığını anlamış yazılımcı arasındaki fark budur. Ezberci yazılımcı sadece kendi bildiklerini yapabilir herhangi bir hatayla karşılaştığında ne yapacağini bilemez. Çözüm üretemez, bilmediği şeyi araştıramaz. Çünkü araştıracağı şeyi düşünemez, nasıl araştıracağını dahi bilemez. Burada ezberci eğitimin zararınıda görüyoruz. Yazılım dersleri kesinlikle ezberci yapılmalıdır. Mantığını anlamış bir yazılımcı, bir problemle karşılaştığında düşünerek yeni çözümler üretebilir. İnternetten nasıl araştıracağını bilir. Problemin çözümüne hızlı bir şekilde kavuşur.

Yazılım sürekli gelişen kendini yenileyen bir sektördür. Eğitimlerde kodların ezberlenmesi yerine mantığın aktarılması gerekmektedir. Bugün kullandığımız kodlar yarın geçerli olmayacaktır. Kullanılan yazılım dilinin yeni sürümü çıktığında ezberleyen öğrenci dona kalacak, mantığını bilen bir öğrenci hiç bir değişiklik olmamış gibi adapte olacaktır. Günümüzde yazılım dillerinin yapısı her geçen gün değişiyor.

Yazılım dilindeki bu değişim nedir? Neden sürekli değişiyor? Aslında değişim yazılım dünyası için güzel birşeydir. Sürekli daha iyiye gitmek için yazılım dilleri kendini güncelliyor, yeni özellikler yeni destekler geliyor. Yazılımını kolaylaştırılıyor, diğer programlama dilleriyle haberleşmeleri iyileştiriliyor. Bundan kaynaklı değişim oluyor. Ezberci bir yazılımcı için işkence olan bu değişim, mantığını anlamış bir yazılımcı için ise iyi bir haber oluyor. Geliştirebileceği özellikler artmış, kullanımı daha da kolaylaşmıştır.

Bu değişimin sürekli olacağını bilen eğitimci öğrencilere kodları ezberletmek yerine mantığını aktarır. Bu mantığı aktarmanın en güzel yoluda öğrencilerle beraber yazılım dilini uygulayarak öğretmektir. Kitaptan öğrenmiş bir yazılımcıyla, uygulayarak öğrenmiş yazılımcı arasında dağlar kadar fark olacağı gibi izleyerek öğrenmiş bir yazılımcıyla uygulayarak öğrenmiş yazılımcı arasında dağlar kadar fark olacaktır. O yüzden örgün öğretim hayatında eğitmenler her zaman öğrencileri denetleyerek onlarında örnekleri yapmasını sağlar. Bu şekilde üşengeç öğrencileride yazılıma kazandırmış olur.

Öğrencilerin çoğunda, ya ben anladım bunu neden tekrar yazıyım üşengeçliği vardır. Bir yazılım dersinde öğrencileri gözlemlerseniz bunu göreceksiniz. Gerçekten zeki öğrenciler, dinliyorlar anlıyorlar ama iş uygulama konusuna gelince  ya telefonla uğraşıyorlar yada başka birşeyle. Başlarında bir eğitmen olunca ve onları yapmaya teşvik edince gerçektende anlamadığı noktaların olduğunu öğrenci farkediyor. Gerçekten anlasa bile örneği kodlayarak öğrenci eve gittiğinde bu mantığı unutmuyor ve eğitim daha etkili ve kalıcı oluyor.

Peki ya uzaktan eğitimde bu süreç nasıl yüreyecek?

Uygulamalı yazılım derslerinde uzaktan eğitimde karşılaşılan problemler nelerdir?

Pandemi döneminin başlamasıyla eğitim uzaktan eğitime geçti. Bazı okullar uzaktan eğitim sürecini hali hazırda kullanıyorlardı. Pandemi dönemi başladığında tüm dersleri uzaktan eğitime taşıdılar. Herşey gül pembe gözüksede uygulamalı dersler nasıl uzaktan eğitim ile olacaktı? Gerçekten bu mümkün müydü aslında herkes cevabı biliyordu. Tabiki ne kullanılan teknoloji ne eğitmenler nede öğrenciler buna hazırdı. Hazırlıksız yakalandığımız bu dönemde tabiki problemler olacaktı. Şöyle düşünelim bir öğrenci 6 sene boyunca uzaktan eğitimle TIP derslerini görecek. O öğrenci gerçekten amaliyat yapabilir mi? Tabiki hayır diyorsunuz, peki uzaktan eğitimle yazılımı öğrenmiş bir öğrenci bir projede görev alabilir mi? Evet biraz düşündüz, bu mümkün uzaktan eğitimle gayet başarılı yazılımcılar yetiştirilebilir. Tabi gerekli imkanlar ve hazırlıklar dahilinde. Aniden alınan kararla mecburi uzaktan eğitime geçmiş bir süreçte eğitmenler ve platformlar hazır değilken yine bu pek mümkün olmayacaktır.

İmkansızlıklar

En çok karşılaşılan problemlerden birisi, öğrencilerdeki yetersiz ekipman. Bilindiği üzere her öğrencinin evinde bilgisayar, internet yok. Peki bu öğrenciler uzaktan eğitime nasıl katılacak, telefondan mı? Peki telefonu olmayan öğrenciler, eğitime hakkı yok mu. Bu en büyük problemlerden birisi ve çözüm için gerçekten sadece maddi desteğe ihtiyaç var. Eğitmin eşit olması için yapılması gereken adımlardan birisi. Daha önce de bahsettiğim üzere geleceğe yatırım yapıyorsak her öğrenciye bu imkanlar sağlanmalı.  

Üşengeçlik

Dönemimizde üşengeçlik hastalığı herkese bulaşmış durumda. Uzaktan eğitim sürecinde bu üşengeçlik daha çok arttı. Öğrenciler dersleri ciddiye almamaya başladı. Yatarak telefondan ders dinleyen öğrencilerin yazılımı öğrenmesi pekte mümkün olmayacaktır. Yani bu süreçte bizi bekleyen problemlerden ve ciddi sorunlardan birisi üşengeçlik.

Denetim eksikliği

Uzaktan eğitim platformları kullandığımızda her öğrenciyi denetlemek pekte mümkün olmuyor. Her öğrenciyi tek tek kontrol etmek hem zor hemde zaman açısından sıkıntılı olacaktır. Örgün öğretimde eğitmenler öğrencilerin hepsini gözlemleyebilir kimin ne yaptığını ne yapmadığını görür ve uyarabilir. Uzaktan eğitimde bu mümkün olmuyor, öğrenci bir örnek verdiğinde öğrencilerden yapmasını istediğinde öğrencilerin bir kısmı yapmıyor ve arkadaşlarından bu örnekleri alarak eğitimcilerini kandırmaya çalışıyor. Öğrenci kendi uygulamadığı için o konuda eksik kalacaktır.

Ölçme değerlendirme

Tüm problemlerden en önemlisi ölçme değerlendirme uzaktan eğitimde çok zor. Biliyoruz ki her öğrenci dürüst değil ve kopya çekiyorlar. Uzaktan eğitim süreci kopyacılara fırsat doğurdu. Kopya çekmek artık okadar da zor değil. Sınıfta bir sınav olduğunda bunu kontrol etmek deneyimli eğitmenler için çok kolaydı. Ama ne yazıkkı uzaktan eğitimde bu sınavları kontrol etmek kopyayı fark etmek pekte mümkün değil. Kopya çekmek isteyen bir öğrenci her türlü bu kopyayı çekecektir. Yerine bir arkadaşını sokabilir yada daha kötüsü birden fazla arkadaşını sokabilir. Birbirleriyle soruları paylaşıp bildikleri soruların cevaplarını takas edebilirler. Sorunun fotoğrafını çekip bilen birisinden cevap alabilirler. Yanlış ölçme değerlendirmeyle eğitim hayatının eşitliği sarsılır. Bilmeyen bir öğrenci bilen öğrenciden daha yüksek not alacaktır. Bu ölçme değerlendirmeyi yerine bir ödev yapıldığında daha az kopya olasılığı oluyor. Ama yinede arkadaşına yada bir başkasına para karşılığında bu ödevi yaptırabilir. Buda kesin çözüm olmayacaktır.

Yetersiz plarform

Günümüzdeki uzaktan eğitimde kullanılacak bir çok program var. Bu platformlar teorik dersler için fazlasıyla yeterli olurken, konu yazılım derslerine geldiğinde yetersiz kalıyorlar. Nasıl bir platform uygulamalı yazılım derslerinde bu yaşadığımız problemleri çözecek yazının ilerleyen bölümlerinde bundan bahsedeceğim. Ama önce gelin şuan günümüzde kullanılan platformları inceleyelim.  Bizim problemlerimizi karşılayabiliyorlar mı bunlara bakalım.  Burada her programın altında bizim uygulamalı yazılım derslerinde karşılaştığımız problemleri çözebiliyor mu çözemiyor mu onun tablosunuda ekleyeceğim.

Adobe Connect

Adobe Connect, uzaktan eğitimde en çok kullanılan uygulamalardan biridir. Adobenin geliştirdiği uygulama bir çok özellik sunmaktadır. Ekran paylaşma, belge ve video paylaşma gibi özellikleri Adobe Connecti ön plana çıkarmaktadır. Her platformda çalışan adobe connect öğrencilere her yerden eğitim olanağı sağlamaktadır. Öğrencilerden ses, görüntü ve ekran paylaşımı isteme özelliğide öğrencilerle etkili bir ders olanağı sağlıyor. 

Basit arayüz tasarımı Adobe Connect uygulamasını daha da kullanışlı hale getiriyor. 

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiÖğrencilere aynı anda kamera açma özelliği pek kullanışlı olmadığı için denetim eksikliği problemimizide karşılamıyor. Yada her öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

ZOOM

Zoom, uzaktan eğitim için kullanılan popüler uygulamalardan bir diğeridir. Öğrencilerle sınıf ortamında ders işliyormuş gibi etkileşime girebilirsiniz. Bu uygulama ekran paylaşma ile öğrencilere slaytlarınızı paylaşabilir ve onlara soru sorup cevapları anlık olarak alabilirsiniz.

Kullanıcı arayüzü bakımından kolay olan bu uygulama Uzaktan Eğitimde popüler olmaya devam edecektir.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

HANGOUTS

Google tarafından geliştirilen video konfrans uygulaması, az sayılı öğrencilerde etkili bir uzaktan eğitim uygulamasıdır. Sunucu hızı konusundan çok hızlı olan bu uygulama öğrencilere gecikmeden eğitim vermenizi sağlayacaktır.  Kullanıcı arayüzü basit olan bu uygulama her öğrencinin kolaylıkla kullanabilmesine olanak sağlıyor.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

GOOGLE MEET

Google tarafından geliştirilen bir başka uygulama Google Meettir. Yeni çıkan bu uygulama popülerliği bir anda yakalmıştır. Anlık 250 kişiye toplantı verme olanağı sağlayan bu uygulamada öğrenci sayısı çokken hayat kurtarabilir. 

Kolay kullanımı ve her platformu desteklemesiyle öğrencilere uzaktan ve anlık etkileşimle ders işleminize olanak sağlıyor. 

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

SKYPE

Uzaktan eğitimin ilk akla gelen uygulamalarından biri olan SKYPE 50 kişi ile aynı anda ders işleyebilirsiniz. Bu uygulamada masüstünüzü paylaşabilir slaytlarınızı öğrencilere anlık olarak gösterebilirsiniz. Öğrencilerden anlık geri dönütler alabilirsiniz. Kolay kullanıcı ara yüzü ile öğrenciler kolaylıkla SKYPE uygulamasına alışacaklardır. 

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

GOTOMEETİNG

Gotomeeting uygulaması ile çok fazla öğrencisi olan derslerinizi kolaylıkla yapabilirsiniz. 250 katılımcıya kadar izin veren bu uygulama uzaktan eğitimde popüler kullanılan uygulamalar arasında yer alıyor. Öğrencileriniz GoToMetting uygulamasıyla dersleri telefonlarından da takip edebilirler.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

Mesenger Rooms

Facebook’un çıkardığı Mesenger Rooms uzaktan eğitim alanında kullanılmaya başladı. Aynı anda 50 kişiyle video görüşme sağlayan bu uygulama basit arayüzüyle öğrencilere kolaylık sağlıyor.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

WhatsApp

Hemen hemen herkesin cep telefonunda bulunan WhatsApp uygulaması uzaktan eğitim aracı olarak kullanılmakta. Az öğrencili derslerde telefondan eğitim vermek, öğrencilerin alışık olduğu bir ara yüz olduğundan kolaylık sağlıyor. En fazla 4 kişi katılım sağlayabilen bu uygulamada, whatsapp gruplarıyla öğrencilere ders notu paylaşmak çok kolay.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarSadece telefonlarda çalıştığı için imkansızlık problemine çözüm değil.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiÖğrencilerin ekran paylaşma özelliği yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

Flipgrid

Microsoftun geliştirdiği bu uygulama tamamen ücretsizdir. Eğlenceli arayüzü ile öğrencileri derse bağlamak daha kolay. Her platformdan kullanılabilir olması da Flipgrid uygulamasını popüler uzaktan eğitim araçlarından birtanesi olmuştur. 

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikEğlenceli seçenekleri sayesinde öğrencilerin dikkatini çekerek üşengeçlikten kısmen kurtarabilir.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

Microsoft Teams

Microsoftun geliştirdiği bu uygulama uzaktan eğitim için kullanılan popüler uygulamalardan bir diğeri. Tüm cihazlarda öğrencilerinizle etkileşimli bir ders işleyebilirsiniz. Uzaktan eğitim için geliştirilen bu uygulamada öğrencilerinizi derse bağlamak daha kolay. 

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarPlatform tüm işletim sistemlerinde çalışıyor. Telefon, tablet ve bilgisayardan erişim sağlanıyor. Evet kısmen imkansızlıkları biraz azaltıyor, ama uygulamalı yazılım derslerinde kod yazma programları bilgisayar gerektirdiği için imkansızlıklar problemini çözmüyor.
ÜşengeçlikPlatform da herhangi üşengeçliği engelleyecek özellik yok.
Denetim EksikliğiHer öğrencinin aynı anda ekran paylaşma olanağı yok.
Ölçme DeğerlendirmeÖlçme değerlendirme yapma özelliği bulunmuyor.

Evet en populer uygulamaları inceledik, ve bizim karşılaştığımız problemlerin hepsini çözenin olmadığını gördük. Aslında tek bir platform bu problemlerin hepsini çözebilir. Burada tekara geleceğe yatırım konusundan bahsedeceğim. Geleceğimize yatırım yapmamız için uygulamalı yazılım derslerinde bu problemleri çözebilecek bir platforma yatırım yapmalıyız. Şimdi bu platformun özellikleri nasıl olmalı onu inceleyelim. Bu özelliklerle yaşadığımız problemleri nasıl çözdüğünü inceleyelim.

Nasıl bir platforma ihtiyacımız var?

Öyle bir platform olsun ki bu platform tüm yaşanan problemleri ortadan kaldırsın. Tabi ki böyle birşey mümküm değildir. Bildiğimiz yaşadığımız bu problemleri ortadan kaldıracak, daha iyi hale getirecektir. Ama yinede yeni problemler ortaya çıkacaktır. O yüzden geliştirdiğimiz platform sürekli güncellenmeli ve geliştirilmelidir. Programımızın özelliklerine geçmeden önce bu göz önünde bulundurulmalı ve ona göre bir kodlama dili seçilerek kodlanmalıdır.

Yapacağımız platform uygulaması “cross platform” olmalı yani her cihazda çalışmalı. Eski sürüm telefonlar bile bu programı çalıştırmalı, bu sayede erişebileceğimiz öğrenci sayısıda artacaktır. Her platformda çalışması için en kolay ve en etkili yöntem bir web uygulamasıdır. Platformumuz bir web uygulaması olacaktır. Bu sayede tarayıcı ve internet olan her cihazdan platforma erişim sağlanacaktır.

Bu web projemizi Laravel ile geliştirebiliriz. MVC dosyalama mantığı kullanılacağından tekrardan düzenlenmesi geliştirilmesi daha kolay olacaktır. Global bir yapı kullanılacağından farklı bir yazılımcı ile çalışmaya başladığımızda hiç aksaklık yaşamadan geliştirmeye devam edeceğiz.
Günümüzde bir yazılım projesi yapanların en çok karşılaştığı problemlerden biriside budur, çalıştıkları yazılımcı kendi dosyalama sistemini ve kodlama yapısını kullandığı için farklı bir yazılımcı o projeyi geliştirmesi pek mümkün olmuyor. Tekrar baştan yazsam daha kolay olur deyip baştan başlıyor ve süreç uzadıkça uzuyor. Tabi yazılımcı seçerken dikkat edeceğiz bizimle uzun soluklu çalışmasını isteyeceğiz ama işler ters gittiğinde o yazılımcı projeyi bıraktığında farklı bir yazılımcının platformumuzu kodlamaya devam etmesi gerekmekte.

Projemizin bir web uygulaması olacağını ve PHP laravel kütüphanesiyle geliştirilceğine karar verdik. Artık ekibimizi toplama vakti, bir yazılımcıya ihtiyacımız var. Bu yazılımcının iş geçmişi olması gerekmekte tecrübeli bir yazılımcıyla çalışmamız gerekiyor. Bu yazılımcı ekip lideri olacak, ve altında 3 eleman daha alcak. HTML & CSS işlerini halledebilecek bir kişi. JavaScript konusunda projeye yardım edecek bir kişi. Bir diğer yazılımcıda back end tarafında kendisine yardım edecek şekilde olacak. Yani yazılım departmanında toplamda 4 kişi çalıştıracağız.

Platformumuzu tasarlayacak UI/EX tasarımcıya ihtiyacımız var. Bu grafiker, tüm sayfaların tasarımını XD programıyla tasarlayacak ve yazılımda Front-end tarafına verecek. Tasarım bu projenin en önemli parçası olacak. Bir işi gösteren asıl tasarımdır. Tasarım kullanıcılara hitap etmezse proje hiç bir işe yaramayacaktır. Projenin kullanıcılara hitap etmesi ve kolay kullanımı için bir UI/UX tasarımcıya ihtiyacımız var.

Platformu geliştirmek için artık hazırız. Herşeyi belirledik, problemlerimizi biliyoruz, örnek uygulamalardaki eksiklikleri biliyoruz. Artık en iyisini yapmak için hazırız.

Platformumuz aslında diğer uzaktan eğitimde kullanılan özelliklerin hepsini kapsayacak. Tüm öğrenciler aynı anda kamera açabilecek konuşabilecek. Ekran paylaşımı yapabilecek. Slayt, video paylaşımı gibi klasik özellikerden bahsetmeyeceğim. Diğer platformlarda olmayan bizim platformlarda olacak özelliklerden bahsedelim.

Kod yazma alanı olacak, bu kod yazma alanı tüm dilleri destekleyecek. Buraya öğrenciler PHP-C#-HTML-CSS-Java-JavaScript vs gibi kodlamaları yazıp derleyebilecek. Yazdıkları kodların çıktılarını görebilecekler. Bu kod yazma alanında eğitimcinin verdiği örnekleri kodlayabilecekler. Ve bu alanın bir diğer özelliği eğitimci bu alanı canlı olarak denetleyebilecek. Hangi öğrenci yazıyor hangi öğrenci ne yazıyor hepsini anlık olarak görecekler. Kopyala yapıştır gibi hareketleri algılayabilecek bu alan öğrencilerin örnekleri yapıp yapmadığını denetleyebilecek.
Bu alanın bir diğer özelliğide, puanlama sistemi olacak. Platform örneğin çıktısının doğru olup olmadığnı kontrol edecek ve ilk yapandan son yapana doğru puan verecek öğrencilere.
Platformumuzun bir bölümünde öğrencilerin puanları gözükecek ve sıralama olacak. En yüksek puan yapan birinci sırada yer alacak.

Bu kod yazma alanı telefondan, tabletten bilgisayardan ek programa gerek kalmadan yazılabileceği için öğrencilere kolaylık sağlayacak. Örneğin PHP dersinde öğrenciler telefondan PHP kodu yazamazken bu platform sayesinde telefondan PHP kodlarını deneyebilecekler.

PROBLEMProblem çözüyor mu? 
İmkansızlıklarGeliştirdiğimiz bu platform tarayıcısı olan tüm cihazlarda çalışıyor. Ve bu platformda ekstra bir programa ihtiyaç duyulmadan uygulamalı derslerdeki örnekleri çözebildiğimiz için her cihazdan kullanıma devam edebiliriz.
ÜşengeçlikPuanlama sistemi, ve örneklerin yapılması aşamasında öğrenciler teşvik olacak ve derslere ilgisi azmi artacaktır. Bu sayede üşengeçlikten öğrenciler kurtulacaktır.
Denetim EksikliğiEğitmen, tüm öğrencilerin kod yazdığı alanları gördüğü için hangi öğrencinin yapıp yapmadığı anlık olarak takip edebilecek. Kopyala – Yapıştır yapamayacak öğrenciler. Anlık öğrencileri uyarabilecek ve denetimini gerçekleştirebilecek.
Ölçme DeğerlendirmeDers esnasında katılımları gören eğitmen, hangi öğrencinin hangi kodlama yapsını yapıp yapamadığını bu platform sayesinde görecek. Aslında ölçme değerlendirmesini derslerden eğitmen görmüş olacak.

Sonuç ve öneriler

Pandemi dönemi uzun süre hayatımızdan çıkacak gibi gözükmüyor. Pandemi dönemi bitse dahi etkisi hiç bir zaman unutulmayacak ve hayatımızı etkilemeye devam edecek. Pandemiden sonra kimse normal yaşantısına dönmeyecek. Belki bu güzel bir fırsattır. Yazımın başında da belirttiğim gibi çoğu iş yerleri pandemi sürecinden sonrada uzaktan çalışmaya devam edecekler.
Eğitim hayatımızda pandemi sürecinden sonrada eskiye kolay kolay dönmeyecektir. Bu önerdiğim platform geliştirildiği taktirde, pandemi döneminden sonrada kullanıma devam edecektir. Ve belkide uygulamalı yazılım derslerinde daha etkili ve kalıcı bir yöntem sağlayacaktır.

Pandemi döneminin sonrasında kullanıma devam edileceğinden ziyada şuanda pandemi döneminde uygulamalı yazılım derslerindeki problemleri ortadan kaldıracak bu platform geleceğe güzel bir yatırım olacaktır. Öğrenciler yazılımı daha etkili ve kalıcı öğrenecektir. Kopya sorunu ortadan kalkacak, kaliteli yazılımcılar ortaya çıkacaktır. Her öğrencimiz potansiyel bir yazılımcıdır onların içerisindeki yazılımcıyı çıkarmak bizim görevimiz. Üşengeçliğin zirve yaptığı bu dönemde öğrencilerden üşengeçliği bu platform aracılığıyla ortadan kaldırırız.

Günümüzde soysal medyalar öğrencilerimizin zamanlarını bir hayli çalmakta. Bu platform ders sonrasında da kod yazmaya imkan sağlayacak. Örnekleri burada test edebilecekler. Tamam üşengeçlik var kabul ediyoruz, yatarak kodlama yapma imkanı sunuyoruz. Yatarak ödevlerini bu platformdan telefondan kodlayabilecekler. Genç nesil bize ayak uydurmuyorsa biz onlara ayak uyduralım. Yatarak telefonda sosyal medyada vakit geçirmek zevkliyse onlara yatarak kodlama yapabileceklerini öğretelim.  Yatarak ödev yapma şansı verelim, kopya ödevden daha iyidir.

Bu platform geliştirildiğinde bir çok okul kullanmaya başlayacaktır. Güzel bir pazarlama ekibiyle bu işten parada kazanılır. Yada güzel yatırımcıdan destek alınırsa ücretsiz olarak okullara servis edilir.